Plecak ucznia nauczania początkowego według Generalnego Inspektora Sanitarnego powinien ważyć maksymalnie 10 proc. masy ciała dziecka. Jeśli więc pierwszoklasista waży średnio 25-27 kg., to waga tornistra powinna wynosić nie więcej niż 3 kg.

Ponad połowa uczniów klas 1-3 nosi plecaki, które przekraczają tę normę. Wśród uczniów klas pierwszych jest to prawie 70 proc. dzieci. Z badań wynika też, że częściej cięższe tornistry noszą dziewczynki i dzieci z małych miejscowości – mówi Katarzyna Galewska, rzeczniczka Fundacji Rosa, która od trzech lat prowadzi akcję „Lekki tornister”, mającą na celu profilaktykę wad postawy u dzieci.

Za taki stan rzeczy odpowiadają szkoły i rodzice. Placówki według rozporządzenia MEN z 2008 r. powinny być wyposażone w szafki, w których dzieci mogą zostawiać książki. Niestety, wiele szkół wciąż nie wywiązało się z tego obowiązku.

Ze względów budżetowych bardzo często szkoły nie stać na zakup takich szafek. Nasze doświadczenia pokazują, że dzieci codziennie noszą ciężkie dodatkowe rzeczy, m.in. książki, zeszyty, ćwiczenia, które nie są potrzebne w danym dniu – mówi Katarzyna Galewska.

Fundacja Rosa w ramach akcji „Lekki tornister” wyposaża więc szkoły w szafki. Do tej pory podarowała meble 44 placówkom i odciążyła plecaki 2700 dzieci.

Za przeciążenie tornistrów odpowiadają jednak również rodzice. Z badań fundacji wynika, że dzieci w plecakach noszą np. dodatkowe piórniki, zabawki, metalowe termosy i katalogi kolekcjonerskie.

Przykładowo pierwszoklasista, sam ważąc niespełna 20 kilogramów, miał plecak przekraczający 5 kilogramów. Okazało się że w tym plecaku prawie 3 kilogramy stanową dodatkowe rzeczy. Gdybyśmy zdjęli mu ten ciężar z pleców, miałby taki plecak, jaki powinien nosić. Dlatego apelujemy do rodziców, dyrektorów i opiekunów, żeby zwracali uwagę na to, co dzieci noszą w plecakach – wyjaśnia Katarzyna Galewska.

Noszenie zbyt ciężkiego plecaka prowadzi do wad postawy m.in. skrzywienia kręgosłupa, sprzyja nawykowi chodzenia w postawie pochylonej do przodu, zmniejsza pojemność płuc i powoduje bóle pleców. Wpływ na zdrowie ma także odpowiedni dobór tornistra. Powinien on być lekki, z maksymalną wagą do 1,2 kg dla uczniów klas 0-3, usztywniony przy plecach, a także z regulowanymi, czterocentymetrowymi szelkami.